Όταν η Αλίκη έγινε Μάρκο Πόλο

Χρώματα φτερουγίζουν σαν πεταλούδες, εντυπωσιάζουν σαν ουρά παγωνιού και μας γαργαλάνε τη μύτη... Από την άκρη των χοντρών 3D γυαλιών μέχρι τον ονειρικό κόσμο όπου πίνοντας γίνεσαι νάνος και τρώγοντας γίνεσαι γίγαντας πόσο απέχει τάχα, μια τρίχα ή μια τριχιά; Πόσες παράλογες σκέψεις μπορείς να κάνεις πριν από το πρωϊνό, πεντέξι τουλάχιστον ή πεντέξι το πολύ; Τον βασιλιά σου, πάλι, θα τον ρίξεις στην τάφρο να σαπίσει, για να προλάβεις απιστίες και εγκατάλειψη ή θα τον περιμένεις στωικά να αμαρτήσει;

Η Wonderland του Tim Burton είναι λιγότερο παιδική και πιότερο ενήλικη, ζητάει να λύσει μέσα από ψυχεδελικά κοριτσίστικα όνειρα όχι μόνο προβλήματα ενηλικίωσης, αλλά και χειραφέτησης, που μάλιστα ξεπηδούν από τη βικτωριανή στην οθόνη εποχή για να καρφωθούν στο στόχο του σήμερα που αφορούν όχι λιγότερο, ούτε λιγότερους. Αυτή η Χώρα των Θαυμάτων καταφέρνει μοναδικά να γεφυρώσει πρακτικά αγεφύρωτα χαρακτηριστικά και μάλιστα όλα σε γυναικείους χαρακτήρες: σκληρότητα, πείσμα, υπερβολική ευαισθησία, φαντασιοπληξία ή απλώς υπερβολικά καλπάζουσα φαντασία και μερικά ακόμη λιγότερο ή περισσότερο προφανή.

Κι εκεί που περιμένουμε μάταια την American McGee's Alice στις οθόνες μας, μας ήρθε τελικά η μπαρτονική εκδοχή πρώτη, όχι λιγότερο σκοτεινή, αλλά πολύ περισσότερο ρομαντική. Ίσως μάλιστα περισσότερο ηθικοπλαστική και συντηρητική, σε μια πιο προσεκτική ανάγνωση, απ' όσο αφήνει να φανεί το τραγούδι των τίτλων τέλους από την Avril Lavigne που θέλει να δειχτεί μαχητικό, φωνάζοντας:

When the world's crashing down
When I fall and hit the ground
I will turn myself around
Don't you try to stop me

Είναι σίγουρο, ότι τα πολλά ξαφνιάσματα σε επίπεδο cast και η εικαστική πρόταση του Μπάρτον είναι τουλάχιστον αποστομωτικά, αφήνοντας προσωρινά το θεατή έκθαμβο, ίσως γι' αυτό ευκολότερα ξεγλιστράνε τα νοήματα, που είναι όμως τα σημαντικότερα και δυστυχώς, ούτε αυτό το narrative δεν ξεφεύγει από τις κανονιστικές αμερικάνικες συνταγές, σας διαβεβαιώ.

Πρώτα-πρώτα, όμως, αναρωτήθηκα αν τάχα γίνεται η Helena Bonham Carter να μας ξαφνιάσει περισσότερο, καθότι έχει στη γκάμα της μεταμορφώσεις οριακές: καμένη γκόμενα του ιδρυτή του Fight Club, σατανική συνεργός του Sweeney Todd και τώρα η Κόκκινη Βασίλισσα με κεφάλι σαν κολοκύθα, κατά φαντασίαν εραστή και με καρδιά κακιά σαν ξεροκέφαλου παιδιού, δηλαδή όχι και τόσο κακιά, απλώς αδικημένη και πεισματάρικη.

Το ίδιο ξάφνιασμα με πιάνει ακόμη για τον Depp: από τη γνωριμία μου μαζί του ένα φθινόπωρο με πολλά ναρκωτικά στο Fear and Loath in Las Vegas μέχρι την ενσάρκωση όλων των παιδικών μου ιστοριών, με βόλτες από το Roald Dahl, μέχρι τα πειρατικά swashbuckler και ακόμη και τη Χώρα των Θαυμάτων φαίνεται να μην τον σταματάει τίποτα στη μανία του για το παράξενο και το παράδοξο, μοιάζει ότι δε θα καταδεχτεί να παίξει ποτέ ξανά οποιοδήποτε κανονικό ρόλο.

Τα ξάφνιασμα από την αποκάλυψη της χλωμής και ασκητικής Wasikowska δεν ήταν καθόλου μικρότερο, αλλά εκεί το τοπίο άρχισε να ξεκαθαρίζει: ειδικά οταν φόρεσε την πανωπλία του ήρωα που θα σώσει τη λευκή και άσπιλη βασίλισσα και όταν η κουβέντα στράφηκε προς θυσίες και αυτοθυσίες, προσωπικές μάχες και αποφάσεις για προσφορά χείρας βοηθείας, τότε φάνηκε καθαρά μια υποψία σταυροφορίας στην ασπρόμαυρη σκακιέρα. Κι ύστερα η Αλίκη θυμήθηκε την αξία της καλοσύνης και του θάρρους, πήρε κουράγιο στη σκέψη του εκλιπόντος πατρός της και έγινε Αη-Γιώργης που σκότωσε το δράκο ή μήπως μεγαλέξανδρος που σκότωσε τον καταραμένο όφι;

Κι αφού τα κατάφερε καλά σε όλα, γύρισε για να πει μερικές κοινότοπες αλήθειες, να δείξει ότι μισεί τα ρούχα που υποτίθεται ότι της αρμόζουν και να μείνει για πάντα το κοριτσάκι του μπαμπά, εκπληρώνοντας τα ριψοκίνδυνα οράματά του για πρωφανή ταξίδια α λα Μάρκο Πόλο. Ναι, έχει χαρακτήρα, δε λέω, αλλά μοιάζει δανεικός, την εμπιστεύονται επειδή πατάει στο όνειρο του πατέρα της και επειδή παρενδύεται την προσωπικότητά του. Καλύτερο από την οικοκυρική, φαντάζομαι, αλλά και πάλι, όχι αρκετά ικανοποιητικό. Γίνεται όχι ακριβώς η χειραφετειμένη γυναίκα που όλοι περιμέναμε, απλώς η παράτολμη κόρη που ίσως να ήθελε να είναι γιος και συχνά μοιάζει να την διαπερνάει ρίγος που το λένε σύμπλεγμα της Ηλέκτρας. "Γιε μου, που πας; - Μάνα, θα πάω στα καράβια" φάση, δηλαδή, αλλά ακόμη κι έτσι, έστω και χωρίς βάσιμη πρωτοβουλία, τουλάχιστον η Αλίκη γλιτώνει από τον επίμονο νυμφίο και τα στομαχικά του προβλήματα, πράγμα που από μόνο του θα αποτελούσε ικανό happy end για όσους θεωρούν κάθε επιλογή ιερή και χρονοβόρα διαδικασία.

At last, my arm is complete again

Τι θα δείτε τα Χριστούγεννα; Κάτι καλό;

Όταν ήμουν παιδί, συνήθιζα να βλέπω τα Χριστούγεννα ταινίες ανάλαφρες και χιλιοπαιγμένες. Εντούτοις, ποτέ δεν τις βαρέθηκα, γιατί αποτελούσαν ευχάριστο background καθώς μασουλούσα μελομακάρονα, κουραμπιέδες ή τέλειωνα τα ταψιά καταϊφι και μπακλαβά που είχε κάνει η μαμά μου (και φιλοδοξούσε να μας φτάσει μέχρι την Πρωτοχρονιά, πράγμα αδύνατο.)

Θυμάμαι ότι την έβγαζα με το αγαπημένο μου Το Λιοντάρι, η Μάγισσα και η Μαγική Ντουλάπα—μόνο που τότε κυκλοφορούσε η πρώιμη animation εκδοχή, πριν τις ένδοξες εποχές της Tilda Swindon. Τιμούσαμε οικογενειακώς και τα Μόνος στο Σπίτι, που μου φαινόταν τότε ακόμη αστεία...

Εσείς, για να μην κολλήσετε με τις φορμουλαϊκές επιλογές της T.V.αυτές τις γιορτές, τρέξτε στο βιντεοκλάμπ της γειτονιάς σας, όσο προλαβαίνετε! Εκείνες τις ημέρες, όταν θα σας κατακλύζουν τα show, θα έχετε τουλάχιστον ένα αξιοπρεπές backup.

Και να τι θα ήταν καλό να προμηθευτείτε, για οικογενειακό κλίμα πάντα:
1. Ο Tim Burton κατέχει σαφώς την πρώτη θέση, ως συμβιβαστική επιλογή για παιδιά και μεγάλους—αν το παιδί σας δεν είναι πολύ ευαισθητούλι στο gothic περιβάλλον. Αρχίζουμε με The Nightmare before Christmas(1993), Τσάρλι και εργοστάσιο Σοκολάτας(2005), Νεκρή Νύφη(2005), Σκαθαροζούμη(1988)
2. Frank Capra will do wonders στη χριστουγεννιάτικη παρέα σας. It’s a Wonderful Life (1946) για πολλά χαρτομάντιλα και φυσικά happy end. Για έναν δύσμοιρο θνητό που θέλει να αυτοκτονήσει, γιατί το γιορτινό κλίμα ουδεμία αίσθηση του κάνει, αλλά ένας άγγελος μπαίνει στη μέση.

3. Κυρίως για παιδιά, αλλά και μεγάλους ως κατεξοχήν νοσταλγική επιλογή, είναι ένα μάτσο από τα Walt Disney Classics: Τα 101 Σκυλιά της Δαλματίας(1961) είναι καλή επιλογή, όπως και ο Dumbo(1941), το ελεφαντάκι με τα μεγάλα αυτιά, ο Pinocchio(1940) και γιατί όχι και η Fantasia (1940). Για λόγους προσωπικής προτίμησης προσθέτω και το The Great Mouse Detective(1986). Αρχαία, αλλά, είπαμε, κλασικά.
4. Όσοι τρελαίνονται για μπαλετάκι, φυσικά δε θα κάνουν Χριστούγεννα δίχως τον Καρυοθραύστη/The Nutcracker. Καλή παραγωγή σε animation θεωρείται αυτή του 1993 με τη φωνή του Culkin. Εξίσου το motion picture με κανονικούς χορευτές(1986)
5. Όσους δεν τους κάνει τίποτα από τα παραπάνω, ας διαλέξουν Ο Αη-Βασίλης είναι Λέρα(2003)—SOS, κρατήστε τα παιδιά μακριά—,How the Grinch stole Christmas(2000), The Polar Express(2004), εορταστικό αλλά κάπως spooky στην όψη, η γνωστή αμερικανιά Miracle on 34th street(1947), Jingle all the way(1996) αν θέλετε να δείτε το Schwarzenegger μπαμπά και, ντάξει, αν δε σας συγκινεί ακόμη τίποτα, σίγουρα θα βρείτε προσοντούχες νεαρές με λίγα ρούχα και σκουφάκια Αϊ Βασίλη σε κάποιο ειδικό section του βιντεοκλάμπ.