The Hairdresser's Husband is here to welcome you

Roger Ebert, the man who knows too much, recently added Le Mari de La Coiffeuse (1990) -as the original French title goes- in his list of Great Movies. "It is about our foolish dreams", he writes. The Hairdresser's Husband is not only a great movie. It's a great, (imaginary) place, where people dare to be different, live disconnected from society and whichever norms it sets, where people are free to exist as they please with their sole compass crazy fantasies and childhood aspirations.

Jean Rochefort and Anna Galiena make an unusual couple; in his forties, he proposes the fist time he sees her, while she is about to finish giving him a haircut on a leather chair in her barber's shop. He doesn't even know her name. He pays and excuses himself before he leaves, only to come back two weeks after for one more haircut. She accepts his proposal before he has the time to tell her his name, let alone repeat the proposal itself. A calm life full of consuming passion awaits them.

After the most unconventional wedding scene I ever remember watching, after an uninterrupted fixation for one another, after many idle days and afternoons where Antoine does nothing but silently adores his long-awaited hairdresser wife Mathilde, the spell is broken. Ten years of peaceful co-existence, during which no friends, children or other incidents spoil their romantic bubble are too good to be true. Mathilde melancholically  sways in her 50s print dresses and wavy hair, content with the present, but with a hidden fear for the future. Too scared of the realistic possibility of suddenly facing loss, she decides to leave first.

Frantic (1988)

fran·tic (adj.)

1. Highly excited with strong emotion or frustration; frenzied: frantic with worry.

2. Characterized by rapid and disordered or nervous activity: made a frantic last-minute search for the lost key.

3. Archaic Mad; insane.

That's how  the Free Dictionary defines the title that Roman Polanski gave to his exciting thriller, and it got it all correct. There is a certain unpleasant incident/situation that makes Dr Richard Walker -played by a Harrison Ford who seems to be in his thirties, but is in his early forties instead- frantic in every possible sense; he is definitely frustrated, very emotional, making nervous/random efforts to re-establish order and he is taken for mentally ill for his efforts, not only by the police, but also by other people in his entourage.

The story goes like this: Dr Richard Walker, an American doctor arrives in Paris for a certain professional convention with his wife, expecting to have a second honeymoon of sorts. Having left their children back home, they expect some thrill for a change, to forget their peaceful  (read mundane) life, but not a thrill of this kind. They hardly had a relaxing shower in their hotel room (a reference to the shower scene we will never forget, hail Hitchcock), and Mr Walker realizes that Mrs Walker has gone missing. Nobody wants to take him seriously, but he is certain his wife knows no one in town and she would never leave without letting him know first.

Moonrise Kingdom

My mind and body is still full of Greece, but I have to adjust my settings for a northern country now. Things get all-confused, when you live between countries, don't they? We state we want the excitement of it, but it gets too hard to handle emotionally. In Athens, Greece racist groups beat up defenceless refugees in dark places, while the rest of us go out. We know it, but we try to pretend we don't, because we are scared, or just too busy with ourselves. One of these stagnant, pre-elections night, I went out in Athens, like everybody else, to watch a movie in an open-air cinema.

Great Expectations

Is it a winning strategy to have great expectations from life? Maybe not, but, I was born a demanding soul. We ought to have great expectations from life, from people, from the Arts. Art exists to give us that extra something, in the first place, so how wouldn't we be demanding with it? I am always on the look out for the best in music, theatre, visual art, cinema --sure, there's personal taste involved in that.

That said, I have my highly demanding moments, when I enter the cinema furious to suck up the ultimate photography, some popular philosophy in the form of witty lines, exquisite costumes and fine soundtrack, a sense of perfect harmony of image and script, of exterior and interior. In many cases, disappointment follows. It's not funny to seek for completeness -which art in any form is capable of providing amply- and to get tricked; it occasionally hurts, and that's where sarcasm comes from. After many such disappointments, you end up going to the cinema with no expectations at all, or expectations so low that could wipe the floor. It's only then that you get rewarded. Life sucks, sometimes.

Lust, Caution ή πως ανεξέλεγκτα αισθήματα που ελλοχεύουν τελικά σε σκοτώνουν

Πολλοί, μου φαίνεται, αδικούν τη νέα ταινία του Ang Lee, άλλοι πάλι τη χρίζουν αριστούργημα για τους λάθος λόγους. Ως σεναριακή πλοκή και (κυρίως) δομή το Lust, Caution δεν είναι ομολογουμένως και η πιο καλοφτιαγμένη ταινία που έχουμε δει, αφού ενδέχεται να κουράσει το θεατή της. Ένα ισχνό και απολιτίκ (όπως επιμένει ο cheaplog) short story της Eileen Chang δίνει σεναριακή τροφή σε μια ταινία διάρκειας δυόμισι ωρών. Ο ρυθμός αναμενόμενα είναι αργός και βασανιστικός με τη Σαγκάη και τα ήθη της να κυριαρχούν, γοητευτικά φωτογραφημένα από τον –άλλωστε, βραβευμένο ακριβώς γι' αυτό— Rodrigo Prieto. Πλουσιοπάροχα εσωτερικά σπιτιών και όμορφα ενδυματοαξεσουάρ εποχής κυριαρχούν σε κάποια από τα πλάνα, η πολύβουη πόλη σε άλλα, μέχρι τα γεγονότα που περιμένει ο θεατής να καταφθάσουν με μεγάλη λεπτομέρεια, ίσως λίγο αργότερα απ’ ότι αναμένονται. Οι σχοινοτενείς μάχες στο τραπέζι του mah jong είναι το βασικό clue του πρώτου μισού της ταινίας, κατ’ αναλογία της μάχης που δίνει η Wang -Wei Tang να μπει αποτελεσματικά στο πετσί του ρόλου της.

Το δεύτερο μισό, όταν πλέον μια σχέση μεταξύ του πρωταγωνιστικού ζεύγους έχει εδραιωθεί, είναι μεστό σε συναίσθημα. Όχι τόσο λαγνεία, ούτε τόσο πόθο, όσο ο τίτλος καταμαρτυρά. Αυτό το ακατάληπτο ξόρκι που φέρνει τη Wang κοντά στο Mr Yee δεν έχει, παραδόξως, καθαρά σαρκικό χαρακτήρα. Μεγαλειώδεις στιγμές κεντημένες σε βάθος με λεπτές ψυχολογικές αποχρώσεις χτίζουν τη σχέση μεταξύ του σκληροπυρηνικού πολιτικού στελέχους της ιαπωνικής κυβέρνησης και της αθώας και πατριώτισσας φοιτήτριας. (Το πατριωτικό κίνητρο είναι αισθητά ασθενές επί τούτου, πιότερο φαίνεται να λαχταράει τη ζωή και την αδρεναλίνη της η νεαρή, παρά οτιδήποτε άλλο, δε θα επεκταθώ όμως σ’ αυτό). Η προοικονομία της ξαφνικής νεροποντής που βάζει τους μελλοντικούς εραστές να μοιράζονται την ίδια ομπρέλα, η συζήτηση πάνω στο παιχνίδι για το ράφτη, που έχει ως αποτέλεσμα να γίνει δήθεν αθέλητα η ανταλλαγή τηλεφώνου και ο συνδυασμός σιωπών και βλεμμάτων με νόημα που τελειώνει αιφνίδια με τη μετακόμιση του παντοδύναμου Mr Yee, αποτυπώνονται στη μνήμη και κερδίζουν άνετα βραβείο καλύτερα σκηνοθετημένων σκηνών.

Όταν, λίγα χρόνια μετά, η φιμωμένη έλξη του ζεύγους παίρνει το δρόμο της, η ταινία αποκτά το suspense των ταινιών κατασκοπείας και ταινιών με παράνομα πάθη ταυτόχρονα. Τι είναι το διαβρωτικό κάτι του οποίου γινόμαστε μάρτυρες; Κάποιου είδους σεξουαλική εξάρτηση εκ πρώτης όψεως, αλλά not quite. Μια βαθύτερη ανάγκη αναπτύσσεται ανάμεσά τους, μια ασταθής ισορροπία δύναμης και εξουσίας. Ένας στυγνός στην εξάσκηση της πολιτικής και χωρίς συναισθηματική ή σωματική διέξοδο κο(υ)ρε(ή α)σμένος σύζυγος σκοντάφτει επάνω στη γοητεία της αιθέριας Wang. Επόμενο είναι να αποζητήσει το σώμα της, όμως ζητάει κάτι παραπάνω από αυτό. Η πιο επιφυλακτική και ερμητικά σφραγισμένη προσωπικότητα πέφτει θύμα της αθωότητάς της, αλλά και του αδιεξόδου του. Τον βρίσκει, σαφώς, σε δύσκολη περίοδο, λίγο πριν φτάσει στα όριά του, και η πολιτική έγνοια και ένταση που τον τρώει νυχθημερόν ζητάει να καταλαγιάσει. Όμως αυτό που τους δένει αποκτάει καίρια οντότητα. Η μικρή δεν είναι το παιχνιδάκι του κυρίου για να ξεδίνει. Είναι αυτή που ξύπνησε μέσα του ναρκωμένα αισθήματα, την για πολύ καιρό χαμένη ανθρώπινη πλευρά του. Αυτή που του προσφέρει απλόχερα πνευματική (και σωματική) αγαλλίαση.

Τι είναι, όμως, αυτός γι’ αυτήν; Το μίσος ή η απέχθεια προς τον εχθρό της, το κατασκοπικό της μένος φιμώνεται, όπως προείπα, απόλυτα συνειδητά από το Lee. Η ψυχρότητά της στις συναντήσεις με τους εκπροσώπους της αντίστασης είναι παροιμιώδης, το ξέσπασμά της για τον εχθρό που σωματικά του παραδίδεται, που την αλώνει πιο βαθιά, βαθύτερα από τη μήτρα της, είναι κάπως πιο κοντά στην αλήθεια. Ύπουλα συναισθήματα, που δεν ονομάζονται εύκολα, ορθώνονται, μοιάζουν πάντως με αγάπη, με αφοσίωση που οδηγούν στην αυτοθυσία ή αυτοκαταστροφή. (Η λέξη αυτοθυσία αρμόζει μόνο όταν δίνει κανείς τη ζωή του χάρισμα για ανώτερες αξίες όπως πατρίδες και τέτοια, δεν είναι τάχα η αγάπη μια από αυτές;) Όλα τα παραπάνω συμπυκνώνονται στην καλύτερη σκηνή της ταινίας, τη σκηνή του κοσμηματοπωλείου, όταν γίνεται η παραλαβή του ανεκτίμητου δαχτυλιδιού. Το ύποπτο γράμμα με μόνο την κάρτα του Yee, αποτελεί τελικά τη μεγαλύτερη απόδειξη αγάπης εκ μέρους του. Ακόμη και μετά απ’ αυτό, ακόμη της περνάει από το μυαλό να τον προδώσει. Όχι ότι φτάνει μέχρι τέλους, λακίζει, του λέει με την αναπνοή που έχει χάσει τον ήρεμο ρυθμό της "Φύγε τώρα" και γνωρίζει με βεβαιότητα ότι έχει υπογράψει τη θανατική της καταδίκη. Αυτός θα γλιτώσει από την κακοστημένη παγίδα, όχι όμως αυτή από την τιμωρία. Τη δέχεται αγόγγυστα, είναι σαφώς ένοχη στα μάτια όσων η σκέψη εξισώνεται με την πράξη. Η τιμωρία της είναι αμείλικτη, αλλά και οι δυο γνωρίζουν ότι δεν υπάρχει τρόπος να αποφευχθεί. Είναι όμως και η δική του τιμωρία. Η μελλοντική του ζωή έχει στοιχειωθεί από το άδειο της κρεβάτι και πάνω από αυτό το κρεβάτι θα θρηνεί βουβά για πάντα.

Love is...

"Όταν κάποιος σε αγαπά, ο τρόπος που προφέρει το όνομά σου είναι
διαφορετικός. Ξέρεις ότι το όνομά σου είναι ασφαλές στο στόμα του"

Betty Blue ή η ομορφότερη ερωτική σκηνή που είδα μέχρι σήμερα

Ερεθιστικό να ανακαλύπτει κανείς ταινίες από μίγμα περιέργειας και διαίσθησης. Και μάλιστα γυναικείας.


Δε μπορώ, όσο και να προσπαθώ, να κρατήσω το επιθυμητό απρόσωπο και επαγγελματικό ύφάκι, άλλωστε τι σχέση έχω εγώ με τον επαγγελματισμό, είμαι ολότελα χαμένη στον ιδιότροπο κόσμο μου. Δεν αντέχω να μην υιοθετήσω τον εκμυστηρευτικό τόνο μιας προσωπικής εξομολόγησης. Αρχίζω: η supervisor μου είναι πολλά χιλιόμετρα μακριά, ώρες αεροπορικού ταξιδιού μας χωρίζουν—και κανονικά θα πρεπε να χαίρομαι γι’ αυτό. Όμως, έχω να λάβω νέα της δυο εβδομάδες και είμαι χαμένη, νιώθω τον ομφάλιο λώρο να κόβεται και αποζητώ τη σιγουριά του να ανήκεις σε ξένο σώμα, να μην έχεις αποκολληθεί ακόμη.

Ψάχνοντας εικόνες προς ενοικίαση η Betty Blue (1986) ή αλλιώς 37°2 le matin, δηλαδή 37.2°C το πρωί βρέθηκε μπροστά μου. Μια αφίσα σε μπλε τόνους, ένα γυναικείο πρόσωπο θλιμμένο, αλλά επίμονο μου ήρθε στο μυαλό. Στόλιζε τον αριστερό τοίχο του γραφείου της Ginette και μου θύμισε όλη την πίεση μιας δυστυχισμένης Άνοιξης, τον τρόμο και την αβεβαιότητα που ένιωθα κάθε φορά μέσα σ’ αυτό το γραφείο. Η ταινία ίσως ήταν η ευκαιρία να αποκρυπτογραφήσω το μήνυμα που ενδεχομένως κρύβει η αφίσα του γραφείου της.

Αποδείχτηκε μοναδικός γρίφος. Πολύχρωμη ατμόσφαιρα eighties, ποιος ξέρει άραγε τι θα θυμίζει σ’ αυτήν. Υπερισχύει η ελπίδα στο μυαλό της; Εγώ μπλέχτηκα στο δαίδαλο των συνεχών αποτυχιών, στα δυστυχή απρόοπτα της ζωής και την μοναξιά των πρωταγωνιστών. Αυτή που νιώθουν όλοι αν όχι στην καρδιά, σίγουρα κάτω από το καύκαλο του εύθρυπτου κρανίου τους. Οι σκέψεις μου με κάνουν πιο μόνη, πάντα λίγο πιο μόνη, ποτέ δε μπόρεσαν να με φέρουν κοντά σε κανέναν. Το αντίθετο μονάχα. Οι εμμονές είναι επικίνδυνες για τη Betty Blue και για μένα επίσης. Έχω σταματήσει εδώ και καιρό να ταυτίζομαι με τους φωτεινούς πρωταγωνιστές της οθόνης, αλλά αυτή τη φορά δεν τα κατάφερα. Και η ξαφνική συνειδητοποίηση, ότι πρέπει κάποιος να μ’ αγαπήσει γι’ αυτό που είμαι χωρίς να με καταλάβει, με καταρράκωσε. Είναι κακό να είσαι κυκλοθυμικός; Τίποτα δεν είναι κακό για τους άλλους. Κακό είναι μονάχα αυτό που δεν υποφέρεις.

Η Betty Blue της νεαρότατης Beatrice Dalle μου προξένησε πολύ πόνο. Η εισαγωγική σκηνή, πάντως, ελάχιστο αποκάλυπτε από όλο αυτό τον πόνο. Η πιο ερωτική ερωτική σκηνή που είδα ποτέ, μου φάνηκε βέβαια εκ των υστέρων, επαρκής προάγγελος του λυπημένου τέλους. Άραγε δε μοιάζουν οι σπασμοί και οι κραυγές της ηδονής με το θάνατο; Ένα έμβολο που σε τρυπάει δε μπορεί παρά να θέλει να σε σκοτώσει, όχι; Γίνεται ν’ αγαπάς αυτόν που σε σκοτώνει;

Cassavetes' Shadows: Ambiguous Love

Is it difficult to fall in love? Not really. Does it take time to bloom and flourish? Based on the cinematic facts we have here, it does not seem so. Lelia falls in love with Tony at first sight. She then forgets her good manners and kisses him in front of David to provide evidence on her belief that “if you are yourself, you can’t get hurt”. She is wrong, because she does get hurt in the end. Moreover, it is exactly as David told her: “You can’t always see it coming”. At least, she certainly did not.

Lelia does not even realise that she falls in love. She plays her ordinary game of seduction until it is too late and she loses control. “Who do you belong to, Lelia?” Tony asks her. Feminine is very often discussed in terms of belonging. Girls belong to their father, until they are trade for and become the property of their husband. Levinas, though, leaves some space for equality here between the two sexes: “ Nothing is further from Eros than possession. In the possession of the Other I possess the Other inasmuch as he possesses me; I am both slave and master.”[1] “Well, I belong to me”, bravely responds Lelia, because she did not yet encounter any power that can make her lose control over herself. This power is slowly approaching, Eros will not only make her eager enough to renounce her freedom and seek a uniting bond with her lover, but he will make her both the slave and the master in a way that she would not feel losing her freedom, since, at the same time she makes her lover lose his freedom in his turn.

“Love remains a relation with the Other that turns into need, and this need still presupposes the total, transcendent exteriority of the other, of the beloved.”[2] This is supposed to be the feelings of the same towards the other; i.e. the feelings of Tony towards Lelia. But love can be mutual and this feeling can be inverted, to my opinion. And it is Lelia here who sees her love become need. Lelia is ready for commitment and a more close bond with Tony. She presupposes that love means need, she thinks that Tony must feel the same way and such a question of living together is for her natural. Her lover finds it startling; he cannot be in love yet. She is hurt; she only wants to go home, to the safe closed space for the feminine. Later on, she welcomes him into her home, but he does not show dignity of this welcoming. The situation fails him: he has learnt in his life to abhor total otherness, which for him takes the form of racial otherness. His warm feelings change, a fight occurs between him and Hugh, Lelia’s protective brother and he leaves the house. Lelia cries in her brother’s arms. “But, I love him so much” she exclaims. Is that different from “but, I need him so much?” she says it in the same despair, the same loss of hope. She feels pain, because love is clearly ambiguous. Her love is not altruistic or unselfish, it is not pure love. It is not a love of giving; it is a love of taking—it is a love-need. She cannot be happy if he is happy somehow, somewhere, but she can be happy only if he is there with her, only if he loves her. She is hungry for his hunger.[3]

As soon as he finds out her second layer of otherness, though, he moves to a trajectory of repent. Her quality as other doubles; this is the main reason that he does not forget her, I think. This is why he phones back to ask for forgiveness over his rude behaviour, why he sends his friend as an intermediary, why he goes himself to the house, only to find her leaving with her new date. But then, this is how Irigaray talks about the woman that becomes part of her male lover’s world. “Keeping herself on the threshold, perhaps.”[4] This is what Lelia succeeds in not doing: to stay inside.

[1] Levinas, Emmanuel, Totality and Infinity, pg 261
[2] Irigaray, Luce, The Fecundity of the Caress: A Reading of Levinas, Totality and Infinity, “ Phenomenology of Eros”, An Ethics of Sexual Difference, London: Athlone Press, 1993,
[3] Ibid, pg.213, this is the inverted form of her credo.
[4] Ibid, pg.206

Comeback

–Πες μου, που χάθηκες.

–Μέσα στην αχλύ του μαύρου έρωτα . Δεν καταλαβαίνεις, θα θελες, άραγε, να καταλάβεις; Είναι απόκοσμο, αλλά ψυχοβγαλτικό

Αγάπη φάντασμα

Πες μου ένα πράγμα μόνο: τι λες εσύ πως είναι η αγάπη; Αλήθεια ή ψέματα; Γιατί το μυαλό μου δεν μπορεί να βρει άκρη. Θα ξυπνήσω και θα είμαι μόνη; Ή είμαι μόνη και αγκαλιάζω φαντάσματα;